Being Right or Builing Relationships? – positive discipline in the school classroom

Słowa kluczowe: relacja uczeń–nauczyciel, pozytywna dyscyplina, szkoła, edukacja, proces kształcenia

Abstrakt

     


CEL NAUKOWY: Celem naukowym jest wskazanie na znaczenie nawiązywania relacji między nauczycielami a uczniami w świetle wybranych badań naukowych, przedstawienie założeń pozytywnej dyscypliny J. Nelsen oraz zasygnalizowanie na podstawie tej metody sposobów nawiązywania relacji w klasie szkolnej.

PROBLEM I METODY BADAWCZE: Problem główny został sformułowany następująco: Jakie jest znaczenie budowania relacji między uczniami a nauczycielami oraz jakie są możliwości zastosowania pozytywnej dyscypliny w klasie szkolnej? W badaniach zastosowano metodę analityczno-syntetyczną, która posłużyła do analizy literatury przedmiotu z zakresu psychologii i pedagogiki.

PROCES WYWODU: W artykule odwołano się do wyników badań przeprowadzonych w Polsce i innych krajach ukazujących znaczenie relacji w procesie kształcenia, a także wskazano założenia teoretyczne pozytywnej dyscypliny jako metody wychowawczej. Wskazano także implikacje dla praktyki szkolnej z wykorzystaniem wspomnianej metody.

WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Wyniki badań przeprowadzonych w wielu krajach ukazują, że dobre relacje panujące w szkole przekładają się na sukcesy edukacyjne uczniów. Dzieci i młodzież chętniej uczą się, gdy mają poczucie przynależności i znaczenia, a także, gdy czują, że nauczyciel ich lubi. W związku z tym pozytywna dyscyplina – opierająca się na założeniu, że oprócz wiedzy i umiejętności akademickich należy rozwijać kompetencje społeczne – jest metodą, którą warto wdrażać w szkołach i wykorzystywać jej narzędzia w celu budowania dobrego klimatu między uczniami i nauczycielami.

WNIOSKI, INNOWACJE, REKOMENDACJE: Pozytywna dyscyplina to metoda, którą warto wdrażać w placówkach oświatowych w pracy z uczniami w każdym wieku. Uznając wagę relacji interpersonalnych w procesie kształcenia, należy tak organizować przestrzeń w szkole, by była miejscem, gdzie każdy zaspokaja potrzebę przynależności i znaczenia, a także w której ma prawo popełniać błędy. 

Bibliografia

Babad, E. (1993). Teachers’ differential behavior. Educational Psychology Review, 5(4), 347-376.

Bauer, J. (2015). Co z tą szkołą? Siedem perspektyw dla uczniów, nauczycieli i rodziców (A. Lipiński, Trans.). Dobra Literatura.

Boszczyk, N. (2020). Dobre relacje w szkole. Warszawa: Wolters Kluwer.

Cichocki, A. (2009). Nauczyciele jako twórcy edukacyjnego klimatu klasy szkolnej. In J. Izdebska & J. Szymanowska (Eds.), Dziecko w zmieniającej się przestrzeni życia. Obrazy dzieciństwa (pp. 351-367). Trans Humana.

Crocker, W.J. (n.d.). Miejsce ludzi. Polska Akademia Oświaty. http://www.pao.edu.pl/onas/misja

Davis, E.A. (2006). Characterizing productive reflection among preservice elementary teachers: Seeing what matters. Teaching and Teacher Education, 22(3), 281-301.

Davis, H.A. (2003). Conceptualizing the role and influence of student–teacher relationships on children’s social and cognitive development. Educational Psychologist, 38(4), 207-234.

Davis, H.A. (2006). Exploring the contexts of relationship quality between middle school students and teachers. The Elementary School Journal, 106(3), 193-223.

Goleman, D. (1997). Inteligencja emocjonalna (A. Jankowski, Trans.). Media Rodzina.

Hamre, B.K, & Pianta, R.C (2005). Can instructional and emotional support in the first-grade classroom make a difference of children at risk of school failure? Child Development, 76(5), 949-967.

Hattie, J. (2015). Widoczne uczenie się dla nauczycieli. Jak maksymalizować siłę oddziaływania na uczenie się (Z. Janowska, Trans.). Warszawa: Centrum Edukacji Obywatelskiej.

Murray, C., & Malmgren, K. (2005). Implementing a teacher–student relationship program in a high-poverty urban school: Effects on social, emotional and academic adjustment and lessons learned. The Journal of School Psychology, 43(2), 137-152.

Nelsen, J. (2015). Pozytywna dyscyplina (A. Czechowska & A. Rosiak, Trans.). CoJaNaTo.

Okoń, W. (2001). Nowy słownik pedagogiczny. Wydawnictwo Akademickie „Żak”.

Osterman, K.F. (2000). Students’ need for belonging in the school community. Review of Educa- tional Research, 70(3), 323-367.

Ostrowska, K., & Surzykiewicz, J. (2005). Zachowania agresywne w szkole. Badania porównawcze 1997 i 2003. Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej.

Positive Discipline. (n.d.). About Positive Discipline. https://www.positivediscipline.com/ about-positive-discipline

Przewłocka, J. (2015). Klimat szkoły i jego znaczenie dla funkcjonowania uczniów w szkole. Raport o stanie badań. Instytut Badań Edukacyjnych. https://www.cen.lomza.pl/files/36300417/file/Klimat_szko%C5%82y_i_jego_znaczenie_dla_funkcjonowania_uczniow_w_szkole_Raport_o_stanie_bada%C5%84_2015.pdf

Redakcja MamaDu. (2018, September 7). Każde dziecko przynosi do szkoły dwa plecaki. Nauczyciele zapominają o tym drugim. MamaDu. https://mamadu. pl/138633,kazde-dziecko-przynosi-do-szkoly-dwa-plecaki-jeden-jest-niewidzialny

Sankowska, A. (n.d.). Pozytywna dyscyplina, skuteczna metoda wychowawcza. http://ppp8.pl/wp-content/uploads/2019/03/Pozytywna-dyscyplina-opr.-Anna-Sankowska.pdf

Sterna, D. (2016). Uczę się uczyć. Ocenianie kształtujące w praktyce. Warszawa: Centrum Edukacji Obywatelskiej.

Welskop, W. (2013). Komunikacja w relacji nauczyciel–uczeń a występowanie sytuacji kryzysowych w szkole. In P. Potejko (Ed.), Komunikacja w sytuacjach kryzysowych. 4 (pp. 166-173. Wydawnictwa i Szkolenia Opcjon. https://depot.ceon.pl/handle/123456789/3621

Opublikowane
2022-12-27
Jak cytować
Gandzel, A. (2022). Being Right or Builing Relationships? – positive discipline in the school classroom. Horyzonty Wychowania, 21(60), 91-100. https://doi.org/10.35765/hw.2022.2160.10